Nominal samarali valyuta kursi (NEER) – bu bir mamlakat valyutasi qiymatining bir nechta xorijiy valyutalar savatiga nisbatan o‘zgarishini kuzatib boruvchi tuzatilmagan o‘rtacha tortilgan ko‘rsatkichdir. Faqat ikki valyutani solishtiradigan oddiy ikki tomonlama valyuta kursidan farqli o‘laroq, NEER valyutaning mamlakatning asosiy savdo hamkorlariga nisbatan qanday ko‘rsatkich namoyon etayotgani haqida kengroq tasavvur beradi.
Ushbu kursni hisoblash uchun iqtisodchilar ikki tomonlama valyuta kurslarining geometrik savdo-vaznli o‘rtacha qiymatlaridan foydalanadilar. Bu vaznlar odatda mamlakatning har bir hamkor bilan olib boradigan savdo hajmi asosida belgilanadi. Ushbu qiymatlarni jamlash orqali NEER mamlakatning umumiy tashqi raqobatbardoshligini va xalqaro bozor tebranishlariga qay darajada ta’sirchanligini baholash uchun foydali ko‘rsatkich bo‘lib xizmat qiladi.
Masalan, agar mamlakat o‘z savdosining katta qismini ikki aniq davlat bilan amalga oshirsa, NEER ushbu valyutalarning kurslariga yuqoriroq ahamiyat beradi. Agar milliy valyuta ushbu tortilgan savatga nisbatan mustahkamlanib borsa, NEER indeksi ko‘tariladi, bu esa xorijiy tovarlarni sotib olish qimmatlashganini anglatadi. Aksincha, NEERning pasayishi milliy valyuta o‘z savdo hamkorlarining o‘rtacha ko‘rsatkichiga nisbatan qadrsizlanayotganini bildiradi.