Chastota-og‘irlik usuli — bu sug‘urta kompaniyalari tomonidan ma’lum bir vaqt oralig‘ida kutilayotgan da’volar sonini va ushbu da’volar bilan bog‘liq o‘rtacha xarajatlarni prognoz qilish uchun foydalaniladigan aktuarlik texnikasi. Tarixiy ma’lumotlarni tahlil qilish orqali sug‘urtachilar o‘zlarining kelajakdagi moliyaviy majburiyatlarini yaxshiroq baholashlari va sug‘urtalanuvchilar uchun tegishli sug‘urta mukofoti darajalarini belgilashlari mumkin.
Ushbu usulni qo‘llash uchun aktuariylar ikkita alohida o‘zgaruvchini ko‘rib chiqadilar. Chastota ma’lum bir davr mobaynida yuz berishi kutilayotgan da’volar sonini anglatadi, og‘irlik esa har bir alohida da’voning o‘rtacha qiymatini bildiradi. Sug‘urtachi kutilayotgan jami to‘lovni prognoz qilingan da’volar sonini har bir da’vo uchun o‘rtacha xarajatga ko‘paytirish orqali hisoblab chiqadi. Ushbu hisob-kitob kompaniyaga ular qabul qilgan sug‘urta polislarining xavf profilini baholashga yordam beradi.
Masalan, dovul tez-tez sodir bo‘ladigan hududdagi mulkni baholayotgan sug‘urta kompaniyasini olaylik. Agar tarixiy ma’lumotlar ushbu hududda yiliga bir marta dovul sodir bo‘lishini va to‘liq vayronagarchilik ehtimoli yuqori ekanligini ko‘rsatsa, chastota-og‘irlik usuli tez-tez sodir bo‘ladigan qimmat da’volar xavfi yuqori ekanligini aniqlaydi. Bunday holda, sug‘urtachi xavf juda yuqori deb qaror qilishi va ushbu muayyan mulk uchun sug‘urta polisini tuzishdan bosh tortishi mumkin.