“Three Wise Men and the Alligator” strategiyasi taniqli treyder va “Trading Chaos” kitobi muallifi Bill Uilyams tomonidan yaratilgan savdo usulidir. Ushbu strategiya sezilarli harakatlar boshida savdoga kirish orqali bozor trendlarini ushlash va ulardan foyda olishga qaratilgan. U eng yaxshi kirish va chiqish nuqtalarini aniqlash uchun Alligator indikatorini Three Wise Men deb ataladigan uchta maxsus bozor signali bilan birlashtiradi.
U bilan nimalarni savdo qilish mumkin?
Ushbu strategiyani turli moliyaviy bozorlarda, jumladan aksiyalar, Forex, tovarlar va indekslarda qo‘llash mumkin. U ko‘p qirrali bo‘lib, trendlar va momentum muhim rol o‘ynaydigan har qanday bozorda ishlatilishi mumkin.
Qaysi taymfreymlarda?
Strategiyani treyderning afzalligi va savdo uslubiga qarab turli taymfreymlarga moslashtirish mumkin. Undan kunlik savdo uchun qisqa muddatli grafiklardan (masalan, 5 daqiqalik yoki 15 daqiqalik grafiklar) tortib, sving savdosi uchun uzoqroq muddatli grafiklargacha (kunlik yoki haftalik grafiklar kabi) foydalanish mumkin. Asosiysi — savdo maqsadlaringiz va xavfga chidamliligingizga mos keladigan taymfreymni topishdir.
Indikatorlar
Three Wise Men and the Alligator strategiyasi narx harakatining oddiy tahlilini hamda barchasi MetaTrader platformasida mavjud bo‘lgan uchta indikatorni talab qiladi. Bu indikatorlar quyidagilardir:
- Alligator indikatori (“Jaws”, “Teeth” va “Lips” deb ataluvchi 13, 8 va 5 davrli MA’lar)
- Awesome Oscillator
- Fraktallar
Ularning barchasini Indikatorlar bo‘limida, Bill Williams ruknida topish mumkin. Barcha sozlamalarni o‘z holicha qoldiring.
Three Wise Men and the Alligator strategiyasidan qanday foydalaniladi?
1. Alligator indikatori
Ushbu strategiya talab qiladigan birinchi qadam Alligator indikatori tomonidan ta’minlanadi, bu bozor trendini aniqlashga yordam beradi. Ushbu indikator faqat ikkita fazaga ega bo‘lishi mumkin:
- “Uxlash holatidagi” Alligator (savdo qilmang). Moving Average chiziqlari birlashganda (bir-biriga juda yaqin bo‘lganda), bu “uxlayotgan alligator”dan dalolat beradi, bu esa past volatillik va aniq trend yo‘qligini bildiradi.
- “Och” Alligator (savdo imkoniyati). Chiziqlar bir-biridan uzoqlasha boshlaganda, alligator “och” deb hisoblanadi va bu yangi trend boshlanishini bildiradi. Alligator aynan “ochlikni” his qila boshlaganda yoki ma’lum vaqt davomida ovqatlanishni xohlab turganda, ehtimoliy savdoga tayyorgarlik ko‘rish vaqti keladi.
Ehtimoliy savdoga kirish tasdig‘ini olish uchun ushbu strategiya har biri “Wise Man” deb ataladigan 3 bosqichli tasdiqdan foydalanadi.
2. Birinchi dono – divergent bar
Birinchi kirish signali bozorning ehtimoliy burilishini ko‘rsatadigan divergent bar hosil bo‘lishidan kelib chiqadi.
Buqa divergent bari oldingisiga qaraganda pastroq minimumga ega bo‘lganida, lekin o‘z diapazonining yuqori yarmida yopilganda yuzaga keladi. Bu ayiq kayfiyatidan buqa kayfiyatiga o‘tishni anglatadi. Ayiq divergent bari esa buning aksi bo‘lib, ehtimoliy sotish imkoniyatidan dalolat beradi.
Yangi trend boshlanishini tasdiqlash uchun ushbu signal narx Alligator chiziqlaridan qaytganidan keyin paydo bo‘lishi kerak.
3. Ikkinchi dono – Awesome Oscillator (AO)
Awesome Oscillator birinchi dononing signalini tasdiqlash uchun ishlatiladi. AO ning ketma-ket uchta bari birinchi dono yo‘nalishiga to‘g‘ri kelsa (sotib olish signali uchun yashil barlar yoki sotish signali uchun qizil barlar), bu trendning kuchini tasdiqlaydi.
Ushbu indikator treyderlarga o‘z pozitsiyasini oshirishga, dastlabki savdo qarorini mustahkamlashga va allaqachon ochilgan bitimga ishonch hosil qilishga yordam beradi.

4. Uchinchi dono – fraktallar
Fraktallar oldingi maksimum yoki minimumlarni belgilash orqali yorib o‘tishlarni aniqlaydi. Yuqoriga yo‘nalgan fraktal ‘buy’ imkoniyatini, pastga yo‘nalgan fraktal esa ‘sell’ imkoniyatini bildiradi.

Eng ideal holat — bu uchala dono ham bir xil yo‘nalishda mos kelib, bozorga kirish uchun kuchli signal bergan paytdir. Bu “Profitunity signali” deb ataladi.
5. Pozitsiyani boshqarish
- Take-Profit. TP darajasi yaqindagi maksimum yoki minimum yaqiniga (mos ravishda ‘long’ va ‘short’ pozitsiyasi uchun) joylashtirilishi yoki kamida 1.5 Risk/Reward nisbati maqsad qilib olinishi mumkin.
- Stop-Loss. SL qarama-qarshi chekka nuqtaga (sotib olish bitimi uchun eng past minimum, sotish bitimi uchun eng yuqori maksimum) joylashtirilishi kerak.
- Erta chiqish. Qarama-qarshi signal paydo bo‘lganda, masalan, burilish shakli yoki AO gistogrammasidagi ketma-ket uchta bar trendning ehtimoliy burilishini ko‘rsatganda, pozitsiya foyda maqsadiga yetmasdan oldin yopilishi mumkin.
Ushbu strategiya treyderlarga soxta signallar xavfini minimallashtirgan holda trendlarni samarali ushlash va ulardan foydalanishga yordam beradi.
Three Wise Men and the Alligator strategiyasiga real misol
Strategiyaning savdo algoritmiga amal qilgan holda, treyder yaxshigina foyda ko‘rishi mumkin. Keling, uning foydaliligini ko‘rsatuvchi real misolni ko‘rib chiqamiz.
Ushbu USDJPY H4 grafigida “Alligator” indikatoridan aniq qaytishdan so‘ng buqa divergentsiyasi shakllanganini ko‘ramiz. Natijada, biz bu sodir bo‘lishi bilanoq pozitsiya ochishimiz yoki Awesome Oscillator tasdig‘ini kutishimiz mumkin edi.

Divergentsiyadan so‘ng ketma-ket 3 ta buqa bari paydo bo‘lgach, pozitsiyani ishonch bilan ochish va AO da 3 ta qizil bar paydo bo‘lib burilish ko‘rsatgunicha trend bo‘yicha davom etish mumkin edi.
Sotish tomoni uchun, Alligator bir muddat uxlab olgach, 3 ta MA chiziqlarini yoygan holda yana och qoldi. Aynan o‘sha paytda Alligatorning lablari, tishlari va jag‘laridan qaytgan holda ayiq divergentsiyasi paydo bo‘ldi.
Agar tasdiqni kutmoqchi bo‘lsak, AO o‘z vaqtida 3 ta qizil bar hosil qilib, birinchi dono yo‘nalishiga mos kelgan holda tasdiq berdi.
Fraktallar asosiy trend yo‘nalishida strelkani ko‘rsatib, ham long, ham short stsenariylari uchun “Profitunity signali”ni berdi.
Ushbu va boshqa ko‘plab juftliklarda “Three Wise Men and the Alligator” strategiyasi bo‘yicha savdo qilib, trendlar endi qo‘ldan chiqmasligiga amin bo‘lishingiz mumkin.
Headway yangiliklaridan bir zumda xabardor bo‘lish uchun bizni Telegram, Instagram va Facebook’da kuzatib boring.

